Thị trưởng New York, Zohran Mamdani, sẽ không tham dự lễ diễu hành thường niên tôn vinh Israel vào Chủ nhật, một quyết định phá vỡ thông lệ chính trị hàng thập kỷ vì sự ủng hộ của ông đối với quyền của người Palestine.
Mặc dù có những tên gọi khác nhau qua các năm, lễ diễu hành mừng Ngày Israel luôn là sự kiện không thể thiếu đối với các thị trưởng, thống đốc và các nhà lãnh đạo chính trị khác mong muốn giành được sự ủng hộ của đám đông người dân vẫy cờ trên Đại lộ số Năm để kỷ niệm sự ra đời của nhà nước Do Thái năm 1948.
Tuy nhiên, điều này không đúng với Thị trưởng Mamdani. Hai tuần trước, văn phòng thị trưởng đã phát hành một video tưởng niệm Nakba, một từ tiếng Ả Rập có nghĩa là “thảm họa”, được dùng để mô tả sự di dời ước tính 700.000 người Palestine trong cuộc chiến tranh Ả Rập-Israel năm 1948 sau khi Israel thành lập.
“Tôi đã nói trong chiến dịch tranh cử rằng tôi sẽ không tham dự lễ diễu hành, và tôi đã nói rõ quan điểm của mình về chính phủ Israel,” ông Mamdani cho biết trong một cuộc họp báo hôm thứ Năm. Tuy nhiên, ông cũng cam kết tăng cường sự hiện diện của cảnh sát để đảm bảo lễ diễu hành diễn ra “thành công và hòa bình.”
“Mặc dù tôi sẽ không tham dự, chính quyền của chúng tôi đã chuẩn bị trong nhiều tuần để đảm bảo lễ diễu hành an toàn cho tất cả những người tham gia,” ông nói.
Ủy viên Cảnh sát thành phố, Jessica Tisch, người gốc Do Thái, cho biết bà sẽ tham dự. “Đó là quyết định của thị trưởng không tham gia diễu hành, và đó là quyết định của tôi được tự hào diễu hành,” bà nói khi đứng bên cạnh ông Mamdani tại trụ sở cảnh sát.
Sự vắng mặt của thị trưởng, dù đã được dự báo từ lâu, đã tiếp thêm nhiên liệu cho các đối thủ, những người xem những lời chỉ trích của ông đối với chính phủ Israel là chống Do Thái.
Rabbi Marc Schneier, giáo sĩ cấp cao sáng lập của The Hampton Synagogue và chủ tịch của Foundation for Ethnic Understanding, một tổ chức vận động cho mối quan hệ tốt đẹp hơn giữa người Do Thái và người Hồi giáo, gọi quyết định không tham dự lễ diễu hành của ông Mamdani là “một cái tát vào mặt tất cả người dân New York gốc Do Thái.”
“Xin làm ơn, hãy ở nhà,” ông nói. “Chúng tôi không cần ông. Chúng tôi không muốn ông.”
Ông Schneier cũng chỉ trích video Nakba của ông Mamdani là “tuyên truyền,” lặp lại mối quan ngại từ các nhà lãnh đạo Do Thái khác, những người cho rằng video đã loại bỏ bối cảnh về sự di dời của người Do Thái trong giai đoạn đó.
Video này, được cho là sự công nhận đầu tiên như vậy từ một thị trưởng đương nhiệm của New York, đã kể câu chuyện của một phụ nữ bị di dời khi mới 9 tuổi, xen kẽ với văn bản về Nakba, khi bà mô tả cảm giác nhớ nhà, nói rằng “chính những ngọn đồi thoai thoải của Palestine đã chạm đến tôi.”
“Tôi đã sống ở nhiều nơi khác nhau, và tôi luôn là người ngoài cuộc,” người phụ nữ, Inea Bushnaq, nói.
Những người ủng hộ Israel đã bày tỏ sự phẫn nộ, cho rằng video lẽ ra phải thừa nhận sự di dời hàng loạt người Do Thái khỏi các quốc gia đa số Hồi giáo hoặc vai trò của cuộc tàn sát hàng loạt người Do Thái trong Holocaust trong nỗ lực thành lập một nhà nước Do Thái.
Các thị trưởng ở New York, nơi có cộng đồng người Do Thái lớn nhất Hoa Kỳ, từ lâu đã là những người ủng hộ Israel mạnh mẽ, thường xuyên đến thăm đất nước này.
Tuy nhiên, sự ủng hộ dành cho Israel trong lòng người dân Hoa Kỳ đã suy giảm sâu sắc trong những năm gần đây, một xu hướng gia tăng nhanh chóng giữa làn sóng phản đối hành động quân sự của Israel ở Gaza.
Ông Mamdani, thị trưởng Hồi giáo đầu tiên của thành phố, vẫn kiên định trong việc ủng hộ người Palestine. Ông cho biết tin rằng Israel có quyền tồn tại nhưng không phải là một chế độ phân cấp ưu ái công dân Do Thái. Đồng thời, ông đã cam kết bảo vệ người dân New York gốc Do Thái và nêu bật công việc của Văn phòng Thành phố về Chống Chống Do Thái.
Theo tin từ Associated Press ngày 31 tháng 5 năm 2026.
