Thủ tướng Canada, Mark Carney, cho biết hôm thứ Năm rằng Canada có thể sẽ không có thêm các biện pháp trả đũa đối với các biện pháp thương mại mới nhất của Tổng Thống Donald Trump, gọi chúng là “tương đối khiêm tốn” so với các hành động trước đây của Hoa Kỳ.
Những bình luận này được đưa ra hai ngày sau khi Washington leo thang tranh chấp thương mại đang diễn ra bằng cách cấm một số sản phẩm sữa, xe máy và hầu hết đồ uống có cồn của Canada sau khi các mức thuế trả đũa của Canada có hiệu lực. Tổng Thống Trump cũng tìm cách loại bỏ các sản phẩm Canada khỏi các hợp đồng chính phủ Hoa Kỳ dài hạn.
Ông Carney nói rằng chính phủ của ông vẫn đang nghiên cứu các biện pháp này và thừa nhận chúng có thể có những hậu quả đáng kể đối với các công ty và ngành công nghiệp riêng lẻ. Tuy nhiên, ông lưu ý rằng một số mức thuế mới của Hoa Kỳ đã thay thế những mức thuế khác mà Washington đã dỡ bỏ.
“Chúng tôi cũng nhận thấy rằng, trong bối cảnh các vấn đề khác mà chính quyền Hoa Kỳ đã thực hiện… thì đây là những biện pháp tương đối khiêm tốn,” ông Carney nói tại một cuộc họp nội các ở Banff, Alberta. Theo ABC News, các nhà phân tích cho rằng các biện pháp mới nhất của Hoa Kỳ giống như một nỗ lực của chính quyền Tổng Thống Trump nhằm “giữ thể diện” hơn là một sự leo thang lớn, với tác động kinh tế đối với Canada tương đối hạn chế.
Ông Carney cũng cho biết ông vẫn liên lạc thường xuyên với Tổng Thống Trump và đã nói chuyện với ông “một vài lần” trong những ngày gần đây về Ukraine, Iran và các diễn biến toàn cầu khác, ngay cả khi tranh chấp thương mại giữa hai nước ngày càng sâu sắc.
“Chúng tôi tiếp tục phải làm việc với Hoa Kỳ. Chúng tôi có thể phân chia các vấn đề này,” ông Carney nói. Ông cho biết các cuộc trò chuyện đó liên quan đến các vấn đề địa chính trị, quốc phòng và an ninh và không cho thấy các cuộc đàm phán thương mại đã được nối lại.
Ông Carney nói rằng ưu tiên của ông ngày càng tăng là củng cố nền kinh tế Canada hơn là chỉ đơn thuần phản ứng với từng động thái mới từ Tổng Thống Trump.
“Tác động lớn nhất mà chúng ta có thể tạo ra ở đây là tập trung vào những gì chúng ta có thể kiểm soát: xây dựng trong nước, đa dạng hóa ở nước ngoài và mang lại lợi ích cho người dân Canada,” ông nói.
Trong một giọng điệu đối đầu hơn, Thủ hiến Ontario, Doug Ford, hôm thứ Năm, bày tỏ hy vọng rằng Đảng Cộng hòa sẽ mất quyền kiểm soát cả Hạ viện và Thượng viện trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 và cử tri sẽ buộc Tổng Thống Trump phải chịu trách nhiệm về cuộc chiến thương mại.
“Hy vọng ông ấy sẽ mất Thượng viện. Ông ấy sẽ mất Quốc hội. Tôi hy vọng vậy, và buộc ông ấy phải chịu trách nhiệm,” ông Ford nói. “Nhưng chúng ta sẽ xem điều đó diễn ra như thế nào. Chúng ta sẽ không can thiệp vào cuộc bầu cử của Hoa Kỳ.”
Ông Ford đã nổi lên như một trong những nhà phê bình gay gắt nhất của Tổng Thống Trump tại Canada, cáo buộc ông tìm cách lột bỏ ngành công nghiệp khỏi Ontario và chuyển nó về phía nam biên giới khi cả hai bên trao đổi những lời lăng mạ và đe dọa cá nhân.
Tuy nhiên, ông Ford tin rằng Tổng Thống Trump muốn đạt được một thỏa thuận trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ và Canada nên quay trở lại đàm phán càng sớm càng tốt.
“Tôi thực sự tin rằng Tổng Thống Trump muốn một thỏa thuận trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ,” ông Ford nói. “Tôi có thể đã sai, nhưng tôi nghĩ tốt nhất là chúng ta nên ngồi xuống và đạt được một thỏa thuận.”
Ông Carney cũng để ngỏ khả năng đàm phán lại, nói rằng Canada vẫn sẵn sàng quay lại bàn đàm phán nếu các cuộc đàm phán được thực hiện một cách chuyên nghiệp và tôn trọng chủ quyền của Canada.
“Chúng tôi luôn sẵn sàng ngồi xuống” và đàm phán, ông Carney nói, đồng thời cho rằng “có một thỏa thuận cùng có lợi có thể đạt được mà tôn trọng chủ quyền của chúng tôi và vì lợi ích của cả hai quốc gia.”
Ông Carney cho biết việc trả đũa vẫn là một lựa chọn khi nó phục vụ lợi ích của Canada, dẫn chứng thép là lĩnh vực mà các mức thuế đối trọng đã cần thiết để bảo vệ các công ty và người lao động Canada. Nhưng ông đã không hứa hẹn về một vòng biện pháp trả đũa mới để đáp lại hành động mới nhất của Tổng Thống Trump.
Tổng Thống Trump đột ngột chấm dứt các cuộc đàm phán thương mại với Canada vào năm ngoái sau khi chính phủ Ontario của ông Ford phát sóng một quảng cáo truyền hình phản đối thuế quan tại Hoa Kỳ, sử dụng lời chỉ trích thuế quan của cựu Tổng thống Ronald Reagan.
Ông Ford hôm thứ Năm nói rằng bất chấp điều đó, Tổng Thống Trump đã củng cố Canada bằng cách buộc nước này phải giảm sự phụ thuộc vào Hoa Kỳ.
“Hai điều tốt duy nhất mà Donald Trump từng làm cho Canada,” ông Ford nói, là “ông ấy đã đánh thức chúng tôi” và “ông ấy đã đoàn kết đất nước này như tôi chưa từng thấy.”
