Thượng Nghị Sĩ Dân Chủ Chris Murphy, thành viên Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Hoa Kỳ, đã lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ quyết định của chính quyền Tổng Thống Donald Trump về việc nới lỏng các điều kiện về nhân quyền đối với viện trợ quân sự cho Ai Cập, cho rằng đây là nguyên nhân dẫn đến việc đàn áp báo chí độc lập tại quốc gia này.
Theo ông Murphy, việc chính quyền Tổng Thống Donald Trump dỡ bỏ các hạn chế liên quan đến khoản viện trợ quân sự trị giá hơn 300 triệu đô la Mỹ đã khiến Hoa Kỳ “từ bỏ” người dân Ai Cập. Ông nhấn mạnh rằng ngay sau khi khoản tiền này được giải ngân, một làn sóng bắt giữ các nhà báo tại hai trong số ít các cơ quan truyền thông độc lập còn lại ở Ai Cập đã diễn ra một cách “tàn khốc”.
Gần đây, một tòa án ở Cairo đã ra lệnh đóng cửa trang tin Madr Masa và phạt tổng biên tập viên Lina Attalah. Tổ chức Ân xá Quốc tế gọi đây là “cú đánh chí mạng vào quyền tự do báo chí”. Trước đó, sáu nhà báo của nền tảng kiểm chứng thông tin Matsda2sh cũng bị bắt giữ và buộc tội thuộc về tổ chức Anh em Hồi giáo.
Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cho biết việc nới lỏng các điều kiện viện trợ quân sự cho Ai Cập vào tháng 9 là do “tầm quan trọng của quốc gia này đối với lợi ích an ninh quốc gia của Hoa Kỳ”. Tuy nhiên, ông Murphy cho rằng hai sự kiện này có mối liên hệ trực tiếp.
Ai Cập là một trong những quốc gia nhận viện trợ quân sự lớn nhất từ Hoa Kỳ, với hàng năm lên đến 1,73 tỷ đô la Mỹ. Luật pháp Hoa Kỳ cho phép giữ lại tới 320 triệu đô la Mỹ nếu Ai Cập không đáp ứng các yêu cầu về dân chủ và nhân quyền. Tuy nhiên, chính quyền có thể miễn trừ các điều kiện này vì lý do an ninh quốc gia.
Ông Murphy chỉ ra rằng động thái này tương tự như quyết định của chính quyền Tổng Thống Joe Biden vào năm 2024, khi Bộ trưởng Ngoại giao khi đó là ông Anthony Blinken cũng đã miễn trừ các điều kiện nhân quyền để cấp toàn bộ khoản viện trợ quân sự cho Ai Cập nhằm tranh thủ vai trò trung gian của Cairo trong cuộc xung đột giữa Israel và Hamas.
Theo lời ông Murphy, việc Hoa Kỳ ưu tiên quan hệ chiến lược với Ai Cập hơn là thúc đẩy nhân quyền và pháp quyền tại quốc gia này đang tạo ra “cảm giác miễn trừ tội” cho các nhà chức trách Ai Cập. Ông cảnh báo rằng điều này có thể làm tan vỡ mọi hy vọng về một phe đối lập chính trị thực sự và có ý nghĩa tại Ai Cập.
Tin từ BBC cho biết, tổ chức Phóng viên Không Biên giới xếp Ai Cập vào nhóm những quốc gia giam giữ nhiều nhà báo nhất thế giới.
