Hoa Kỳ vừa rút tàu sân bay cuối cùng khỏi khu vực châu Á, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump đang dồn sự tập trung vào các hoạt động quân sự tại Trung Đông và khu vực Tây bán cầu. Việc này diễn ra trong lúc Bắc Kinh đang gia tăng các biểu hiện sức mạnh.
Tàu sân bay USS George Washington sẽ rời Thái Bình Dương để đến Trung Đông, thay thế cho tàu USS Abraham Lincoln đang làm nhiệm vụ chống lại Iran. USS Abraham Lincoln đã phải kéo dài thời gian hoạt động trên biển so với kế hoạch ban đầu do tình hình căng thẳng với Iran.
Theo các nhà phân tích, sự vắng mặt của một tàu sân bay Hoa Kỳ tại khu vực Thái Bình Dương có thể chỉ là tạm thời, nhưng nó cho thấy các hoạt động kéo dài ở Trung Đông đang gây áp lực lên lực lượng hải quân Mỹ. Điều này diễn ra trong khi chính quyền Tổng thống Donald Trump lại có xu hướng giảm bớt sự hiện diện ở châu Á-Thái Bình Dương và ưu tiên cho khu vực Tây bán cầu.
“Chính quyền nói rằng khu vực Thái Bình Dương là quan trọng nhất, chỉ sau Tây bán cầu,” ông Greg Poling, Giám đốc Chương trình Đông Nam Á tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), nhận định. Ông cho rằng Hoa Kỳ đang làm điều ngược lại với mục tiêu đã đề ra là rút khỏi Trung Đông.
Các đồng minh của Hoa Kỳ tại châu Á đang cảm thấy bất an trước sự thiếu nhất quán của chính quyền Tổng thống Donald Trump. Trong khi đó, Bắc Kinh lại tỏ ra hài lòng với sự xao nhãng của Hoa Kỳ và sự bất mãn của các đối tác trong khu vực.
Bắc Kinh xem sự hiện diện quân sự của Hoa Kỳ trong khu vực là một mối đe dọa đối với sự trỗi dậy của Trung Quốc và là một trở ngại cho tham vọng chiếm Đài Loan. Tuy nhiên, Hoa Kỳ lập luận rằng khu vực Thái Bình Dương có tầm quan trọng kinh tế quá lớn để từ bỏ.
Ông Bryan Clark, một cựu sĩ quan hải quân và là nhà phân tích quốc phòng tại Viện Hudson, cho rằng tuy không ai kỳ vọng Trung Quốc sẽ xâm lược Đài Loan vì sự rút lui của tàu sân bay Hoa Kỳ, nhưng điều này tạo cơ hội cho Bắc Kinh thể hiện sức mạnh của mình.
“Họ đang sử dụng điều này như một phần của thông điệp gửi đến Philippines, Nhật Bản, Indonesia và các nước khác rằng Hoa Kỳ không còn là cường quốc số một ở Tây Thái Bình Dương nữa,” ông Clark nói. “Họ muốn các quốc gia trong khu vực nhận ra Trung Quốc là cường quốc lớn hơn và Hoa Kỳ không còn khả năng đảm bảo an ninh cho họ.”
Bắc Kinh gần đây đã tiến hành các cuộc tập trận hải quân với Indonesia và có những dấu hiệu hung hăng đối với Nhật Bản và Philippines, hai đồng minh quan trọng của Hoa Kỳ nhưng cũng có tranh chấp lãnh thổ với Bắc Kinh.
Các chuyên gia quốc phòng cho rằng việc căng thẳng với Iran đã gây áp lực lên các tàu sân bay của Hoa Kỳ, vốn là công cụ quan trọng trong các chiến dịch quân sự của Tổng thống Donald Trump. Việc các tàu sân bay phải hoạt động kéo dài có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần và thể chất của thủy thủ đoàn.
Phát biểu với báo The Associated Press, Đô đốc Frank Bradley, người đứng đầu Bộ Chỉ huy Lực lượng Đặc nhiệm Hoa Kỳ, đã cố gắng trấn an các đồng minh trong khu vực về cam kết của Washington. Ông nhấn mạnh khả năng của Hoa Kỳ trong việc thể hiện sức mạnh quân sự trên toàn cầu và sẽ tái bố trí lực lượng khi cần thiết.
Tuy nhiên, ông Evan Sankey, một nhà phân tích chính sách tại Viện Cato, cảnh báo rằng sự vắng mặt của các tàu sân bay có thể làm gia tăng cảm giác rằng Hoa Kỳ đang bị phân tâm bởi các sự kiện ở Trung Đông, theo tin từ AP.
