Hoa Kỳ khẳng định Eo biển Hormuz vẫn mở cửa sau khi Iran tuyên bố đã đóng tuyến đường thủy này, trong bối cảnh hai bên tiếp tục có các cuộc tấn công lẫn nhau. Các cuộc đụng độ leo thang trở lại trong tuần này và tiếp diễn vào thứ Bảy khi Hoa Kỳ cho biết đã tấn công hơn 140 mục tiêu trên khắp Iran. Đây là hành động đáp trả sau khi lực lượng Iran tấn công một tàu di chuyển qua eo biển, mà Iran cáo buộc đã sử dụng tuyến đường không được phép.
Iran đang cố gắng kiểm soát tuyến đường thủy này. Vào sáng Chủ Nhật, Iran tuyên bố đóng eo biển vô thời hạn. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cũng đã tiến hành các cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào các căn cứ của Hoa Kỳ và các đồng minh trong khu vực, đánh dấu sự leo thang về mức độ thù địch. IRGC cho biết đã tấn công một căn cứ của Hoa Kỳ tại Jordan, trong khi Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), Qatar, Kuwait, Oman và Bahrain đều cho biết đã đối phó với tên lửa và máy bay không người lái từ Iran.
BBC đã liên hệ với Bộ Tư lệnh Trung ương Hoa Kỳ (Centcom) để xin bình luận về vụ tấn công tại Jordan. Qatar, một nước trung gian trong các cuộc đàm phán ngừng bắn, đã không bị tấn công kể từ tháng Tư, còn UAE cũng chưa bị tấn công kể từ tháng Năm.
Những cuộc bắn phá mới này làm dấy lên lo ngại về thỏa thuận ngừng bắn tạm thời đã ký kết hồi tháng trước, với mục tiêu mở lại Eo biển Hormuz và cuối cùng chấm dứt vĩnh viễn cuộc xung đột. Trước đó trong tuần, Tổng Thống Donald Trump đã tuyên bố các cuộc tấn công của Iran có nghĩa là thỏa thuận ngừng bắn đã kết thúc, trong khi Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cáo buộc Hoa Kỳ vi phạm thỏa thuận. Tuy nhiên, ông Trump cho biết các cuộc đàm phán vẫn sẽ tiếp tục và các nhà trung gian đang cố gắng khôi phục tiến trình này.
Theo tin từ các cơ quan truyền thông Hoa Kỳ, Iran đã thông báo cho các quan chức Mỹ rằng các vụ tấn công tàu chở dầu vào đầu tuần này là một sai lầm và đổ lỗi cho một nhóm nổi loạn nội bộ. Cuộc đối đầu mới nhất bùng phát sau khi IRGC tuyên bố đã bắn tên lửa hành trình hải đối vào một con tàu mà họ cho là đang cố gắng di chuyển theo một tuyến đường không được phép.
Centcom cho biết IRGC đã “tấn công trắng trợn” một con tàu treo cờ Síp “không thể tiếp tục hành trình” do hư hại phòng máy. Một thành viên thủy thủ đoàn trên tàu MV GFS Galaxy được cho là mất tích. Tổ chức Giám sát Thương mại Hàng hải Anh (UKMTO) cho biết họ đã nhận được thông tin từ giới chức quân sự rằng thủy thủ đoàn buộc phải bỏ tàu và đang ở trên thuyền cứu sinh.
Centcom viết trên X: “Iran đã có thêm một cơ hội nữa để thể hiện sự tuân thủ Bản ghi nhớ về Thỏa thuận sau khi bị quy trách nhiệm về các vụ tấn công tàu thương mại trước đó nhưng lại một lần nữa thất bại.” Centcom cho biết các cuộc tấn công của Hoa Kỳ đã đánh trúng 140 mục tiêu quân sự của Iran, bao gồm các địa điểm tên lửa và máy bay không người lái, mạng lưới liên lạc và các địa điểm giám sát ven biển. Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Pete Hegseth chia sẻ tuyên bố này và viết: “Iran đã đưa ra một lựa chọn tồi tệ. Bây giờ họ phải trả giá.” IRGC cho biết Hoa Kỳ đã nhắm mục tiêu vào “một số căn cứ ven biển và tháp viễn thông ở bờ biển phía nam”.
Đáp lại, Iran cho biết “giai đoạn đầu” trả đũa của họ bao gồm các cuộc tấn công vào căn cứ không quân Prince Hassan ở Jordan, tuyên bố đã phá hủy trung tâm chỉ huy và kiểm soát cùng các nhà chứa máy bay không người lái MQ9 của căn cứ này. Vào Chủ Nhật, Centcom tái khẳng định eo biển vẫn mở cửa và cảnh báo rằng quân đội Hoa Kỳ đã sẵn sàng đảm bảo nó luôn thông thoáng. Trước đó, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, người cũng là nhà đàm phán chính của nước này với Hoa Kỳ, đã viết trên X rằng “kỷ nguyên của các thỏa thuận một chiều đã KẾT THÚC”. Ông nói thêm: “Chúng tôi đã nói với các vị: hãy giữ lời hoặc trả giá. Thực tế đang gõ cửa.”
