Một báo cáo mới từ Imperial College (Anh) và Emlyon Business School (Pháp) đã phân tích cách các nhà sáng lập công ty khởi nghiệp tại Thung lũng Silicon, những người nhận được vốn đầu tư mạo hiểm (VC), thực hiện hành vi gian lận và vai trò của các nhà đầu tư trong đó. Nghiên cứu xây dựng một cơ sở dữ liệu về các nhà sáng lập và công ty đối mặt với các vụ truy tố gian lận chứng khoán dân sự và hình sự từ SEC và Bộ Tư pháp Hoa Kỳ trong giai đoạn 2000-2023.
Theo một tác giả của báo cáo, ông Tim Weiss, hành vi gian lận “phổ biến và được bình thường hóa hơn nhiều trong thế giới khởi nghiệp so với những gì chúng ta sẵn sàng thừa nhận”. Một báo cáo khác từ Đại học Toronto cho thấy các công ty khởi nghiệp có vốn đầu tư mạo hiểm có khả năng bị buộc tội gian lận cao hơn 19% so với các công ty không nhận được vốn VC, đặc biệt là trong giai đoạn thị trường nóng sốt với sự giám sát yếu kém và thẩm định của nhà đầu tư lỏng lẻo.
Các nhà nghiên cứu đã chỉ ra ba giai đoạn gian lận ngày càng tăng: “façading bề mặt” (nói dối về sự thành công của công ty), “façading được củng cố” (tạo bằng chứng giả để hỗ trợ lời nói dối) và “façading sâu sắc” (mở rộng lời nói dối sang các khía cạnh như công nghệ, kèm theo các bản demo giả mạo).
Báo cáo cũng cho rằng các nhà đầu tư không phải lúc nào cũng là nạn nhân. Họ có thể “cùng tạo ra gian lận” bằng cách đặt ra những kỳ vọng tăng trưởng phi thực tế. Ngoài ra, việc bị cáo buộc gian lận dường như không làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự nghiệp của các nhà sáng lập ở Thung lũng Silicon, khi họ vẫn có thể huy động vốn cho các dự án mới. Các công ty khởi nghiệp do nhà sáng lập kiểm soát có hội đồng quản trị cao gấp đôi khả năng phạm tội gian lận.
Các nhà nghiên cứu đề xuất Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC) nên tăng cường điều tra và kiểm toán định kỳ các công ty khởi nghiệp sau khi họ đạt đến một ngưỡng đầu tư nhất định. Đồng thời, các nhà đầu tư cần chịu trách nhiệm nhiều hơn khi thúc đẩy các chỉ số tăng trưởng cực đoan và xem xét kỹ lưỡng hơn về động lực giữa nhà sáng lập và nhà đầu tư để ngăn chặn gian lận. Thông tin này được đăng tải trên TechCrunch.
