Tại thủ đô Kyiv của Ukraine đang trong thời chiến, vở kịch “Odysseus, Maeotis” đã được dàn dựng, tái hiện thiên sử thi của Homer qua lăng kính hiện đại của cuộc xung đột tại quốc gia này. Vở diễn quy tụ cả các diễn viên chuyên nghiệp lẫn những quân nhân đang tại ngũ, trong đó có Daniil Mireshkin, một binh sĩ vào vai vị vua anh hùng Odysseus.
“Sự kết hợp giữa thần thoại và hiện đại giúp chúng ta rút ra những điểm tương đồng và hiểu được tầm quan trọng của câu hỏi về sự trở về: sự trở về của quân nhân với cuộc sống dân sự, sự trở về của các vùng lãnh thổ và sự trở về của chính chúng ta với bản sắc Ukraine đích thực,” Mireshkin chia sẻ với Hãng thông tấn AP. Ông cũng cho biết câu chuyện này giúp mọi người thảo luận về những vấn đề vẫn còn nguyên tính thời sự.
Dưới sự chỉ đạo của đạo diễn Ivan Uryvskyi, sân khấu của nhà hát được thiết kế tối giản và gây ám ảnh. Thay vì những quái vật trong sử thi gốc như Cyclops hay sirens, sân khấu xuất hiện những chiếc máy bay không người lái (drone) và mô hình các cỗ máy chiến tranh.
Vở kịch song song khắc họa hành trình gian khổ của Odysseus và sự chờ đợi dài đằng đẵng của người vợ Penelope ở quê nhà. Đạo diễn Uryvskyi thừa nhận rằng chỉ còn lại rất ít văn bản gốc của Homer, do vở kịch được viết lại hoàn toàn, chỉ giữ lại mạch truyện chính về hành trình trở về của Odysseus.
Tên gọi “Maeotis” trong vở kịch là một tên gọi cổ của Biển Azov, gắn liền với những người từng sinh sống ven bờ, nơi từng được xem là rìa của thế giới. Biển Azov là nơi có Mariupol, thành phố cảng bị Nga chiếm đóng sau cuộc bao vây năm 2022. Vở diễn dựa trên lời kể của những người bảo vệ thành phố thuộc Lữ đoàn Azov.
Đối với Daryna Leheida, nữ diễn viên thủ vai Penelope, số phận của nữ hoàng cổ đại cũng phản ánh câu chuyện của những người phụ nữ Ukraine đang ngày đêm mong ngóng người thân trở về. “Đó là số phận của những người phụ nữ Ukraine, những người chờ đợi, tin tưởng và hy vọng, nhưng cũng có thể cảm thấy bất lực, tuyệt vọng và mất niềm tin,” cô nói. “Đó là về vùng đất tạm chiếm đang chờ ngày trở về, là về những đứa trẻ và con người đang chờ đợi, về những gì chúng ta phải đối mặt trong suốt thời gian chờ đợi và những tổn thất mà chiến tranh gây ra cho chúng ta.”
Thông tin từ Hãng thông tấn AP cho biết vở kịch là một cách để người dân Ukraine đối diện và diễn tả những nỗi đau, mất mát và hy vọng trong bối cảnh cuộc chiến vẫn đang tiếp diễn.
