Người dân và các trưởng lão cộng đồng ở ven biển Kenya đang bày tỏ lo ngại về một dự án khai thác khoáng sản quý giá dưới chân đồi Mrima. Họ sợ dự án này có thể ảnh hưởng đến sinh kế của họ và một khu rừng thiêng nơi an nghỉ của tổ tiên.
Dự án khai thác khoáng sản, bao gồm niobi và các nguyên tố đất hiếm, được đề xuất trong bối cảnh nhiều quốc gia đang chạy đua để đảm bảo nguồn cung các nguyên liệu này, vốn rất cần thiết cho sản xuất xe điện, tuabin gió và công nghệ quốc phòng. Hiện Trung Quốc đang chiếm ưu thế lớn trong ngành công nghiệp chế biến khoáng sản này.
Tuy nhiên, nhiều người dân địa phương cho biết họ nhận được rất ít thông tin về kế hoạch khai thác, bao gồm cả địa điểm và những tác động tiềm tàng đối với đất đai, sinh kế và khu rừng thiêng.
Ông Justus Mwero, chủ tịch Tổ chức Cộng đồng Chủ trang trại Mrima, cho biết: “Chúng tôi chưa hề được thông báo về quy trình này. Chúng tôi không biết người dân sẽ được chăm sóc ra sao, hoặc dự án sẽ có tác động gì.”
Bộ trưởng Khai khoáng Kenya, ông Hassan Joho, cho biết một ủy ban kỹ thuật đang đánh giá năm đề xuất và sẽ có thông báo trong vòng hai đến ba tuần tới. Mặc dù danh tính các nhà thầu chưa được tiết lộ, công ty RareX của Úc cho biết họ đã nộp đề xuất hợp tác với Iluka Resources.
Đối với cộng đồng Digo địa phương, đồi Mrima còn mang giá trị tinh thần sâu sắc. Khu rừng thiêng tại đây được xem là nơi an nghỉ của tổ tiên họ và là một phần không thể thiếu trong các truyền thống.
“Tất cả tổ tiên chúng tôi đều được chôn cất ở đây. Chúng tôi sẽ từ chối mọi hoạt động đào bới trên đồi,” ông Masoud Suleiman Mwarizo, chủ tịch Hội đồng Cộng đồng Digo Đồi Mrima, khẳng định.
Một số nông dân cũng lo ngại việc di dời có thể khiến họ mất đi đất canh tác màu mỡ, ảnh hưởng đến nguồn sống. Tuy nhiên, việc dự án có yêu cầu người dân di dời hay không vẫn chưa rõ ràng.
Bộ trưởng Joho khẳng định bộ đã tham vấn cộng đồng trước khi đấu thầu và sẽ giới thiệu công ty trúng thầu với cộng đồng để đi đến thỏa thuận. Tuy nhiên, Trung tâm Đấu tranh Pháp lý Kenya đã kiện một thỏa thuận phát triển khoáng sản giữa Kenya và Hoa Kỳ, cho rằng quy trình đấu thầu thiếu minh bạch và không có sự tham gia của công chúng. Tòa án dự kiến sẽ ra phán quyết về vấn đề này vào ngày 6 tháng 11.
Theo tin từ Associated Press, người dân mong muốn có tiếng nói trong các quyết định liên quan đến tương lai của họ và yêu cầu một diễn đàn mở để thảo luận về những lo ngại.
