Nhà Trắng đang đối mặt với những lời chỉ trích gay gắt vì vi phạm Tu chính án thứ Nhất sau khi ngăn chặn các phóng viên của MS NOW, CNN và Politico tiếp cận Nhà Trắng và thu hồi thẻ báo chí của họ.
Ba tổ chức truyền thông đã lên án các biện pháp hạn chế này, trong khi Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng (WHCA) kêu gọi khôi phục quyền tiếp cận của các nhà báo. Jameel Jaffer, Giám đốc Viện Quyền Tự do Ngôn luận Knight tại Đại học Columbia, nhận định với NBC News rằng động thái này “rõ ràng là vi hiến” và dự đoán một vụ kiện tiềm năng sẽ thành công.
Các biện pháp hạn chế này được thực hiện theo lệnh cấm mà Tổng thống Donald Trump đã công bố trước đó đối với ba hãng tin, với lý do mà ông gọi là “việc đưa tin FAKE NEWS liên tục” của họ. Tổng thống Trump cũng cảnh báo rằng “các hãng tin khác” có thể đối mặt với hành động tương tự nhưng không nêu rõ tên.
Vào sáng thứ Bảy, phóng viên Akayla Gardner của MS NOW, phóng viên Betsy Klein của CNN và phóng viên Cheyenne Haslett của Politico đã đến Nhà Trắng làm việc và bị từ chối nhập cảnh. Thẻ thông hành của cả ba đã bị thu hồi hoặc vô hiệu hóa.
MS NOW tuyên bố: “MS NOW dự định thực hiện mọi biện pháp cần thiết để bảo vệ quyền Tu chính án thứ Nhất của chúng tôi và vai trò thiết yếu của các nhà báo độc lập trong nền dân chủ của chúng ta.”
CNN gọi lệnh cấm là “cuộc tấn công bất hợp pháp” vào quyền hợp hiến của họ, trong khi Politico cho biết họ sẽ “kiên quyết bảo vệ” các nhà báo và quyền Tu chính án thứ Nhất của mình.
Bà Gardner cho biết thẻ của bà không hoạt động. Bà kể lại: “Sĩ quan yêu cầu tôi giao nộp thẻ. Ông ấy nói rằng thẻ đã bị vô hiệu hóa. Tôi hỏi tại sao tôi không được vào bên trong. Ông ấy nói việc đó nằm ngoài quyền hạn của ông.”
Một nhiếp ảnh gia của MS NOW cũng bị từ chối tiếp cận, bà Gardner cho biết, trong khi một nhà sản xuất của hãng được phép vào khuôn viên Nhà Trắng. Tuy nhiên, lý do cho sự khác biệt này chưa rõ ràng.
CNN xác nhận các phóng viên của họ bị từ chối tiếp cận. “Chúng tôi có quyền theo Hiến pháp Hoa Kỳ để thực hiện công việc đưa tin của mình mà không bị chính phủ cản trở hoặc can thiệp, và lệnh cấm này là một cuộc tấn công bất hợp pháp vào quyền cơ bản này,” hãng tin ra tuyên bố trên X.
Bà Haslett cũng vào khu vực kiểm soát an ninh một thời gian ngắn trước khi rời đi sau khi bị từ chối tiếp cận khuôn viên Nhà Trắng. Tổng Biên tập Politico, Jonathan Greenberger, đã gửi email cho toàn bộ tòa soạn cho biết bà Haslett đã bị Mật vụ thu hồi thẻ. “Chúng tôi sát cánh cùng bà ấy và tất cả các phóng viên đưa tin về Nhà Trắng. Như chúng tôi đã nói hôm qua, chúng tôi sẽ kiên quyết bảo vệ quyền Tu chính án thứ Nhất của mình,” Greenberger nói, theo một bài đăng trên X của đội ngũ truyền thông Politico.
Bên trong Nhà Trắng, các bàn làm việc thường được các phóng viên CNN và MS NOW sử dụng đã bỏ trống vào thứ Bảy. Nhiều quan chức Nhà Trắng cấp cao đương nhiệm và cựu quan chức mà NBC News trao đổi đều cho biết họ không hề hay biết trước về kế hoạch của Tổng thống Trump nhằm cấm ba tổ chức tin tức lớn khỏi khuôn viên Nhà Trắng.
CNN và MS NOW tiếp tục đưa tin sau khi quyền tiếp cận của các phóng viên bị thu hồi vào buổi sáng, thực hiện các buổi phát sóng trực tiếp từ góc đường Pennsylvania Avenue và 17th Street ở Washington, đối diện với lối vào mà báo chí thường sử dụng để vào Nhà Trắng. Các phóng viên đã mô tả khoảnh khắc họ phát hiện ra quyền tiếp cận của mình bị thu hồi.
Nhà Trắng từ chối bình luận thêm vào thứ Bảy, chuyển hướng NBC News đến những phát biểu trước đó của Tổng thống Trump. Trong một bài đăng trên Truth Social vào chiều thứ Sáu, Tổng thống Trump nói rằng các hãng tin “lẽ ra không nên được phép liên tục viết hoặc đưa tin về NHỮNG ĐIỀU BỊA ĐẶT và LỪA DỐI khi họ đưa tin về Tổng thống Hợp chúng quốc Hoa Kỳ.” Tổng thống Trump cũng cảnh báo “các hãng tin khác” sẽ “tiếp bước” nhưng không nêu rõ.
Cựu Tổng thống Barack Obama đã lên tiếng về lệnh cấm này, cho rằng nếu ông làm vậy với Fox News thì “thật không thể tưởng tượng được.” Ông nhấn mạnh rằng nếu một bộ phận người dân ủng hộ những hạn chế như vậy, thì “chúng ta đã không phát triển được sự hiểu biết về những gì nền dân chủ đòi hỏi.”
Chủ tịch Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng, Jacqui Heinrich, mô tả động thái này là vi phạm hiến pháp. Bà khẳng định: “Hiến pháp bảo vệ quyền tự do báo chí khỏi sự can thiệp của chính phủ. Sự bảo vệ đó không phụ thuộc vào việc tổng thống có thích cách đưa tin của một tổ chức tin tức hay không, có đồng ý với báo cáo của họ hay không, hoặc chấp thuận những câu hỏi mà các nhà báo của họ đặt ra.”
Bà Heinrich cũng cho biết tòa án đã nhiều lần phán quyết rằng Nhà Trắng không thể tùy tiện từ chối tiếp cận các nhà báo dựa trên nội dung báo cáo của họ. “WHCA kêu gọi chính quyền khôi phục ngay lập tức quyền tiếp cận của đồng nghiệp chúng tôi,” bà nói thêm. Người phát ngôn của New York Times, Charlie Stadtlander, cũng phản đối động thái này, nhắc lại rằng “tòa án đã hai lần phán quyết rằng chính quyền Trump vi phạm Hiến pháp khi đình chỉ thẻ báo chí của các phóng viên tại Nhà Trắng.”
Jaffer, chuyên gia về Tu chính án thứ Nhất, cho biết động thái này là “một phần của xu hướng rộng lớn hơn” với chính quyền Trump, viện dẫn những nỗ lực trước đây của tổng thống nhằm trục xuất Associated Press khỏi đoàn tùy tùng báo chí tại Nhà Trắng và Bộ Quốc phòng hạn chế quyền tiếp cận của các nhà báo tới Lầu Năm Góc. “Tôi coi đây là một nỗ lực của Tổng thống Trump nhằm đe dọa báo chí và ngăn cản các hãng tin đưa tin một cách phê phán về các chính sách và quyết định của ông,” Jaffer nói. Ông nhấn mạnh rằng đây là một cuộc tấn công vào “quyền của công chúng được tiếp nhận thông tin độc lập về chính phủ.”
Đây là diễn biến mới nhất trong nỗ lực liên tục của Tổng thống Trump nhằm trừng phạt các tổ chức tin tức và các nhà đài vì cách đưa tin của họ. Associated Press cũng cho biết họ “đứng về phía các tổ chức tin tức có quyền tiếp cận bị hạn chế.”
