Khi cuộc xâm lược Ukraine của Nga tiếp tục gây áp lực lên tài chính quốc gia, Tổng thống Vladimir Putin đang tìm cách huy động thêm tiền để tài trợ cho chính phủ và cuộc chiến. Nga đang siết chặt nguồn thu từ thuế, trong bối cảnh nền kinh tế ngày càng nghiêng về quân sự, trong khi các nhu cầu dân sự bị đẩy xuống hàng thứ yếu.
Ngân sách nhà nước 2027-2029 của Nga, sắp được trình lên quốc hội, đi kèm với một loạt biện pháp tăng thuế được công bố sau cuộc bầu cử quốc hội tháng 9. Sau khi áp dụng tăng thuế giá trị gia tăng (VAT) trên diện rộng vào năm ngoái, lần này, Điện Kremlin nhắm vào các công ty khai thác mỏ và những công dân giàu có hơn thông qua các khoản thu nhập đầu tư, bán tài sản và tiền gửi ngân hàng.
Thâm hụt ngân sách năm nay đã vượt dự báo do chi tiêu quân sự lớn, tăng trưởng kinh tế chậm chạp dưới sức ép cấm vận, lãi suất cao đối với các công ty phi quân sự, tình trạng thiếu lao động và các cuộc tấn công của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu cùng cảng xuất khẩu. Theo Kyiv School of Economics, thâm hụt lên tới 5,8 nghìn tỷ rúp (72 tỷ USD) tính đến tháng 8, cao hơn gần 50% so với cùng kỳ năm trước và vượt mục tiêu điều chỉnh là 4,8 nghìn tỷ rúp.
Chính phủ đề xuất đánh thuế lợi nhuận đột biến từ 20% đến 30% đối với các công ty khai thác mỏ. Ngoài ra, một biện pháp khác áp dụng mức thuế cao hơn, từ 13% đến 22%, đối với thu nhập từ lãi, cổ tức và tiền bán tài sản. Các quy định mới có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 bao gồm phí 100 rúp cho mỗi bưu kiện và 22% VAT đối với hàng hóa nước ngoài có giá trị dưới 200 euro mua trực tuyến, vốn trước đây được miễn thuế.
Ông Chris Weafer, Giám đốc điều hành của công ty tư vấn Macro-Advisory Ltd, cho biết Nga có đủ nguồn tài chính để trang trải thâm hụt trong năm 2027 và có thể cả năm 2028. Tuy nhiên, điều này đồng nghĩa với việc chi phí sinh hoạt và kinh doanh sẽ tăng lên, đồng thời giảm nguồn lực cho phát triển kinh tế và cơ sở hạ tầng thông thường. Nền kinh tế Nga đang ngày càng bị bóp méo, với tăng trưởng chủ yếu đến từ chi tiêu của nhà nước vào các ngành liên quan, trong khi các lĩnh vực khác đang gặp khó khăn.
Mặc dù các số liệu kinh tế của Nga nhìn bề ngoài có vẻ ổn định, với dự báo tăng trưởng GDP 0,6% trong năm nay, tỷ lệ thất nghiệp ở mức thấp kỷ lục và nợ công không đáng kể, nhưng tình hình thực tế phức tạp hơn. Do các lệnh cấm vận, Điện Kremlin không thể tiếp cận thị trường trái phiếu quốc tế. Nguồn lực tài chính trong nước cũng đã bị khai thác đáng kể. Một số công ty nước ngoài tại Nga đã bị tịch thu tài sản hoặc buộc phải đóng góp cho nỗ lực chiến tranh, điều này làm tăng nguy cơ chính phủ xem các công ty nước ngoài như nguồn thu nhập đột biến.
Theo Kyiv School of Economics, tài chính của Nga đang ổn định trong thời điểm hiện tại, nhưng khả năng xoay sở còn hạn chế. Bất kỳ cú sốc bất lợi nào, như giá năng lượng toàn cầu giảm hoặc niềm tin vào hệ thống tài chính suy yếu, đều có thể nhanh chóng gây mất cân bằng mong manh này.
Thông tin trên được đăng tải theo hãng thông tấn Associated Press.
