Một đạo luật mới tại tiểu bang California, cho phép cư dân từ 80 tuổi trở lên được vĩnh viễn xin miễn nghĩa vụ bồi thẩm đoàn mà không cần giấy tờ chứng nhận y tế, đang khơi gợi một cuộc thảo luận rộng rãi hơn về vấn đề lão hóa và nghĩa vụ công dân.
Đạo luật này, mang tên AB 1359, được cho là lấy cảm hứng từ những lo ngại của bà Dianne McKenna, cựu giám sát viên quận Santa Clara. Bà cho rằng quy trình hiện hành đã tạo ra gánh nặng không cần thiết cho các công dân lớn tuổi ở California.
“Mọi người đều ủng hộ từ đầu đến cuối,” bà McKenna chia sẻ.
Dự luật, do Dân biểu Patrick Ahrens đề xuất, đã nhận được sự ủng hộ áp đảo tại Lập pháp tiểu bang. Đạo luật này thay đổi hệ thống trước đây, vốn yêu cầu một số người cao tuổi xin miễn nghĩa vụ bồi thẩm đoàn phải có giấy xác nhận từ nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe.
“Nếu bạn đến một độ tuổi nhất định ở tiểu bang California, bạn nên được miễn nghĩa vụ tham gia bồi thẩm đoàn,” ông Ahrens nói.
Bà McKenna cho biết các yêu cầu trước đây gây khó khăn cho người lớn tuổi, bao gồm cả chồng bà. Ông ấy gặp vấn đề về thị lực và không còn lái xe được khi nhận được trát hầu tòa.
“Tôi phải gửi thư, có thời hạn, sau đó tôi phải quét thư đó và tải lên cho tòa án. Tôi tự hỏi có bao nhiêu người ở một độ tuổi nhất định có thể quét tài liệu và tải lên cho tòa án?” bà McKenna đặt câu hỏi.
Theo luật mới, những người từ 80 tuổi trở lên có thể tự động loại mình khỏi danh sách bồi thẩm đoàn chỉ với một yêu cầu duy nhất.
“Bạn chỉ cần viết một lần rằng bạn không còn muốn phục vụ trong ban bồi thẩm đoàn nữa, họ sẽ tôn trọng yêu cầu đó và sẽ không tiếp tục gọi bạn. Nếu bạn muốn thay đổi ý định sau đó, bạn vẫn có quyền làm điều đó,” ông Ahrens giải thích.
Đạo luật này không ngăn cản người lớn tuổi phục vụ nếu họ muốn. Bà McKenna cho biết bà vẫn sẵn lòng tham gia. “Tôi vẫn sẽ phục vụ. Ý tôi là tôi không có vấn đề gì. Tôi đã ngoài 80, nên tôi sẽ không gặp khó khăn gì khi phục vụ trong ban bồi thẩm đoàn,” bà nói.
Những người ủng hộ dự luật bao gồm Hiệp hội Alzheimer, cho rằng sự thay đổi này có thể giúp những người sống chung với chứng mất trí nhớ và các suy giảm nhận thức khác tránh được một quy trình hành chính phức tạp.
Đạo luật này ra đời trong bối cảnh cuộc tranh luận quốc gia về vấn đề lão hóa và vai trò lãnh đạo. Các câu hỏi về khả năng nhận thức và thể chất của các quan chức dân cử ngày càng trở nên nổi bật trong những năm gần đây, với sự chú ý hướng về cả Tổng Thống Donald Trump và cựu Tổng thống Joe Biden.
Vấn đề này cũng đã xuất hiện tại Quốc hội Hoa Kỳ. Theo tin từ ABC News ngày 5 tháng 10 năm 2026, các nhà lập pháp tin rằng các quan chức công quyền nên có thể nghỉ hưu trong nhân phẩm, đồng thời cho phép các thế hệ trẻ hơn đảm nhận vai trò lãnh đạo. “Bạn nên có thể nghỉ hưu và có nhân phẩm trong cuộc sống của mình và tận hưởng quãng đời nghỉ hưu, và để thế hệ tiếp theo bước lên và dẫn dắt. Tôi không nghĩ mọi người cần phải chết khi đang tại chức ở độ tuổi 80, 90, thậm chí 100,” ông Ahrens nói.
Mặc dù Hiến pháp Hoa Kỳ có quy trình giải quyết tình trạng mất năng lực của Tổng thống thông qua Tu chính án thứ 25, nhưng không có giới hạn dựa trên tuổi tác đối với các thành viên Quốc hội.
Đối với nghĩa vụ bồi thẩm đoàn, những người ủng hộ luật mới lập luận rằng trách nhiệm là rất cao, vì các bồi thẩm viên chịu trách nhiệm cân nhắc bằng chứng và đưa ra các phán quyết có thể ảnh hưởng sâu sắc đến cuộc sống của mọi người.
Bà McKenna cho rằng cuộc thảo luận này không nên bị xem là sự phán xét đối với người lớn tuổi, mà là sự ghi nhận những thực tế có thể đi kèm với quá trình lão hóa. “Có điều gì đó về quá trình lão hóa có thể gây hạn chế và tôi nghĩ rằng khi chúng ta thấy những người không biết khi nào nên nghỉ hưu, nó sẽ tạo ra một di sản không tốt,” bà nói.
Những người ủng hộ luật nhấn mạnh rằng biện pháp này không nhằm loại trừ người cao tuổi California khỏi đời sống công dân. Thay vào đó, họ cho rằng luật này mang lại sự linh hoạt cho những ai không còn muốn phục vụ, đồng thời bảo tồn quyền của những người khác tiếp tục tham gia tích cực vào hệ thống tư pháp. Cuối cùng, cuộc tranh luận đặt ra một câu hỏi rộng lớn hơn đối với một xã hội đang già hóa: làm thế nào để cân bằng giá trị kinh nghiệm với những thách thức thực tế có thể đi kèm với tuổi tác đang tăng lên.
