Trong cuốn sách mới “Hyperscale”, nhà báo Paris Marx đã điều tra tác động của các trung tâm dữ liệu và trí tuệ nhân tạo tạo sinh (generative AI), đưa độc giả vào bên trong các trung tâm dữ liệu và giải thích làm thế nào cơ sở hạ tầng điện toán có từ nhiều thập kỷ trước gần đây đã trở thành một vấn đề chánh trị nhạy cảm.
Trung tâm dữ liệu: Tâm điểm của sự phản đối ngành công nghệ
Marx mô tả việc xây dựng trung tâm dữ liệu là “về cơ bản là không bền vững” và “hoàn toàn không phù hợp với một hành tinh có thể sống được”. Ông cũng cho rằng các cơ sở này là mục tiêu dễ dàng trong bối cảnh sự phẫn nộ rộng lớn hơn đối với ngành công nghệ. Dù thuộc phe phái chánh trị nào, người dân cũng sẽ cảm nhận được tác động của các trung tâm dữ liệu đến chất lượng cuộc sống, hóa đơn tiền điện, nguồn nước và tiếng ồn từ các đơn vị điều hòa không khí trên mái nhà. Sự phản đối này cũng là một phần của phong trào rộng lớn hơn nhắm vào các biểu hiện vật lý của ngành công nghệ, bao gồm cả các camera của Flock, kính thông minh của Meta, hay xe tự lái của Waymo.
Trải nghiệm bên trong trung tâm dữ liệu và những câu chuyện đáng chú ý
Việc tiếp cận bên trong một trung tâm dữ liệu quy mô lớn (hyperscale) là không hề dễ dàng. Marx đã phải đến New Zealand để có thể vào bên trong một trung tâm dữ liệu thực tế. Điều khiến ông ấn tượng nhứt là mức độ an ninh nghiêm ngặt, bao gồm việc yêu cầu hộ chiếu trước và kiểm tra kỹ lưỡng. Bên trong, căn phòng máy chủ tuy không có ánh sáng kỳ bí như tưởng tượng, nhưng lại khá đơn điệu, ấm áp với tiếng điều hòa và tiếng ồn lớn từ các quạt máy chủ, đòi hỏi người ở lâu phải dùng nút bịt tai. Marx quyết định viết về các trung tâm dữ liệu vì nhận thấy những câu chuyện đáng chú ý về tác động của chúng, như áp lực về nguồn nước ở Chile, việc tiêu thụ điện năng lớn ở Ireland gây tăng giá điện, hay vụ kiện của Google tại The Dalles, Oregon khi che giấu thông tin về lượng nước sử dụng. Những sự kiện này cho thấy các trung tâm dữ liệu đang gây áp lực lên cộng đồng và thu hút sự chú ý ngày càng tăng, đặc biệt là khi AI tạo sinh bùng nổ.



